چېټ ګل خان ضلع کرک – د قدرتي زیرمو او اتلانو ټاټوبے

(يادګېرنه: چېټ جي پي ټي د AI نړيوال انقلاب برخه ده چې هر قسمه معلومات د سيکنډونو په حساب سموي او تر مونږه ئې رارسوي ۔ ولې د پښتنو څخه ئې ګيله دا ده چې زياتره ائي ډي لرونکي غواړي چې د جينۍ د اواز سره د ساعت تېري د پاره هسې خبرې وکړي ۔ نۀ خو ترې کوم معلومات اخلي او نۀ کوم ورکوي ۔ دلته د کرک پۀ حواله باندې دغه مضمون مونږ د چېټ جي پي ټي څخه نقل کوو ۔ بايد ځوانان د  اوس نه د دې نوې دنيا سره مثبت اړيکې ولري او ګټي ترې وچتې کړي ۔)

ضلع کرک د خېبر پښتونخوا یوه مهمه او بډایه سیمه ده چې د قدرتي شتمنیو، تاریخي ارزښت، او اتلولي روحیې له کبله ځانګړی مقام لري. دا سیمه د بنو، لکی مروت، کوهاټ او هنګو تر منځ پرته ده او د پښتنو یو غېرتمند قام – خټک قبیله پکې مېشته ده.

جغرافیه او نفوس:

کرک یوه غرنیزه سیمه ده چې وچه، خو ښکلي منظره لري. د پاکستان د وروستیو سرشمېرنو له مخې، د کرک نفوس له ۷ لکه څخه زیات دي، چې زیاتره یې کلیوال ژوند کوي. د خټک قبیلې مختلف شاخونه دلته مېشت دي، لکه نصرت خېل، بانډه خېل، نصر خېل، سرګند خېل او نور.

اقتصاد او قدرتي زېرمې

کرک د تېلو او ګېس له کبله شهرت لري. دلته د نشپې، مکوري، ګرګوري او لاچي په سیمو کې د خام تېلو او طبیعي ګېسونو لویې زیرمې موندل شوي دي ۔

د کرک معدني زیرمې

کرک نه یوازې د خام تېلو او طبیعي ګازو له امله مشهوره ده، بلکې د نورو معدني زېرمو له پلوه هم بډایه سیمه ده. دلته ځینې مهم معدني مواد دا دي:

۱. خام تېل او طبیعي ګېس:

د کرک تر ټولو لویه شتمني د تېلو او ګېس زیرمې دي. د نشپې، لاچي، مکوري او ګرګوري سیمو نه ورځنی تولید د هېواد د انرژۍ اړتیاوې تر ډېره پوره کوي. د OGDCL شرکت د دغو منابعو د استخراج او پراختیا چارې پر مخ وړي۔

۲. جپسم (Gypsum)

کرک د جپسم له پلوه هم شتمن دے. دا یو مهم معدني ماده ده چې د سیمټ، پلستر او ساختماني موادو په تولید کې کارېږي. جپسم په خاص ډول د صبونه، ترخۍ، او نصر خېل په غرونو کې موندل کېږي ۔

۳. لويې‌ګټي (Rock Salt)

په کرک کښې د مالګې غر شتون لري، چې پکې د لوې‌ګټو مالګه موندل کېږي. دا مالګه د خوړو، صنعتي او درملیز استعمال لپاره رایستل کېږي. کۀ یې سمه سروۍ وشي، نو د مالګې تولید یوه بله مهمه اقتصادي سرچینه کېدې شي.

۴. کاڼي او شګه

د ودانیزو موادو لکه کانکریټ، شګې او ودانیزو کاڼو زیرمې هم شته، چې د ځایي پرمختیایي پروژو لپاره کارېږي. دا مواد د ودانیو، سړکونو او پلونو په جوړولو کې ګټه لري ۔

دا هم ولولئ

مختيار حېران: پۀ کتاب کښې څۀ دي ؟ شتمنه پښتونخوا

پښتونخوا وطن د رحمت شاه سائل ددې شعر پۀ مصداق دے زما وطن د سرو …