زما اوس هم یخني کېږي؛ بدن مې رېږدي، زړۀ راته وبرېښېږي، د هغوي سترګې رپېدلې، خبرې ئې سره نۀ کولې. د هر یوۀ لاسونه ترشا کلک تړل شوي وو. ټول کلی راټول شوی ؤ. تېر ماښام ئې د کلي د جوماتونو پۀ لاسپیکرونو کښې پۀ وار وار اعلانونه کېدل چې سبا ته به ټول کلیوال خپل کارونه پرېږدي او د ماسپښین تر لمانځۀ وروسته به د کرکټ مېدانۍ ته سره ټولېږي. کۀ څوک رانۀ غلل نو ځان له به خپله سزا ټاکي. ټول کلی راټول شوی ؤ. د کلي مولوي پۀ لاسپیکر کښې پۀ رېږدېدلي غږ خبرې وکړې. د اسلام، خدای، رسول او احادیثو خبرې ئې وکړې. ټول ورته غوږ غوږ وو. چا هم څۀ نۀ

خدايه سپرلے کړې چې دا سرې وينې ګلونه شي بيا د خوېندو مېندو لوپټې سرۀ نشانونه شي بيا اجمل خټک پۀ څوارلسم ستمبر دوه زره نولسم ماښام چې څۀ وخت د الف جان ورارۀ طاهر ضياء ما ته د الف جان د مرګ خبر راکړو نو پۀ يو طرف مې ټول ملګري خبرول، د پارټۍ مشرانو ته مې هم د غم خبر رسولو نو بل طرف مې دا فکر هم کولو چې زۀ به اوس احمدي بانډې ته پۀ کومه بهانه ځم؟ اول حکيم شېر حسن، ورپسې شېر اسلام ماماجي او نن الف جان خټکه – دا درې واړه پۀ احمدي بانډه کښې د باچا خان د تحريک هغه سپېڅلي

د “سپېځلي کردارونه” پۀ نامه د خدائي خدمتګار غورځنګ یو شمېر سپېځلي کردارونه د “پښتون” سینه کښې خوندي شوي دي. د “پښتون” بیخي وړومبۍ دوره کښې د “هېر به مې نۀ شي” تر سرخط لاندې د داسې واقعاتو او خاطرو د جمع کولو هڅه شوې ده چې د پښتون قامي تحریک ورک کردارونه او د هغوي ویاړلې واقعې لټولو کښې زمونږ مرسته کوي. اوس هم، کله چې داسې کوم کردار یا خاطره تر مونږ راورسېږي، د “پښتون” برخه شوې وي. د تېر اپرېل ګڼه کښې زمونږ د مشر رحمت شاه قرېشي لۀ خوا د ټانک او ګومل د خدائي خدمتګارانو پېژندګلو لیکلو نه پس د لاچۍ څخه د مشر اعجاز

پښتانۀ د شپږ اووۀ زره کلونو راهسې د دوو لویو سیندونو امو او اباسین تر منځ پۀ یوه داسې خاوره اوسېږي د کومې پۀ پېدایښت چې خداے د ښائست حد کړے دے. دلته موجود غرونو، سیندونو او ځنګلونو د دې ښکلا لا زیاته کړې ده. نړۍ کښې دا یوه ځانګړې جغرافیه ده چې خداے ئې غېږې ته څلور موسمونه بخښلي دي. د دې ځانګړې جغرافیې دننه د زمکې د لارو او د معدني خزانو د لوټلو پۀ عرض وخت پۀ وخت حمله کوونکو پۀ دې حملې کړې دي چې ورسره د پښتنو ټولنیز (Social)، سیاسي (Political) او ادبي (Literary) ژوند متاثر شوے دے. هم دا وجه ده چې پښتنو پۀ

د پښتو مور لاړه، خټکه قدر دانه لاړه پۀ پټو سترګو د دنيا نه الف جانه لاړه د پښتنو د باغ ګلاب لاړلو مړاوے شولو فضا غمژنه د ادب شوله چې ګرانه لاړه چا چې ټول عمر د پښتو ژبې خدمت کړے دے چا چې وطن سره بې کچه محبت کړے دے چا چې د ظلم د دستور نه بغاوت کړے دے چا چې پۀ دې ازغن ماحول کښ هم جرأت کړے دے لاړه فنا شوه لکه ګل د ګلستانه لاړه د پښتو مور لاړه، خټکه قدر دانه لاړه هغې پۀ دې وحشي ماحول کښ خوشبوي خوروله هغې پۀ مړو زړونو کښې بېرته زندګي خوروله پۀ دې غمژن غمژن وطن

او پۀ مانېرۍ کښې د یوې ناخوشګوارې واقعې پېښېدو پۀ وجه د فخرِ افغان صاحب د درې ورځو د روژې اعلان پۀ یوولسم اپرېل مونږ د چچ د دورې نه واپس شو. د هنډ پۀ ګودر را پورې وتو. دلته پۀ هنډ کښې مو جلسه وکړه. ماښام صوابۍ ته راغلو. دلته هم يوه عظيم الشانه جلسه وشوه. فخر افغان صاحب تقرير وکړو. شپه مو پۀ صوابۍ کښې وکړه. بله ورځ پۀ دولسم اپرېل سحر لۀ صوابۍ نه روان شو، مانېرۍ ته راغلو. دلته يوه واقعه پېښه شوه چې د هغې نه د فخر افغان صاحب زړۀ ته ډېر دړد ورسېدو. د واقعې تفصيل دا دے: چې مونږ څۀ وخت مانېرۍ

د سهار څلور بجې وې – موبایل مې زنګونه پېل کړل. لۀ ځانه مې لرې ایښی ؤ، ما وئیل هسې نۀ پۀ خوب کښې ئې مړ نۀ کړم. پۀ زنګ وېښه شوم خو لۀ لاسه مې نۀ کېدل چې پورته شم. پر کړکۍ لۀ پرتو څاڅکو پوهه شوم د باندې باران ؤ. د موبایل زنګ د څو دقیقو لپاره بند شو خو بېرته ئې شور پېل کړ. پۀ عذاب ئې کړم. را پاڅېدم. یکشنبه ده. لندن پۀ دې ورځ غلى وي، خلق ويدۀ، ټرانسپورت خوب وړى ورو او پۀ ځنډ حرکت کوي. زما اورګاډى خوښ دی. چابک دى. بس بيا د یوۀ ساعت لار پۀ دوو کښې وهي. هر ځای ودرېږي. کله

#ANPRejectsAACP Action in Aid of Civil Power Regulation دا خبره کله هم د منلو وړ نۀ ده چې ګنې د عوامي نېشنل پارټۍ د نعرې “خپله خاوره خپل اختیار” اثر نشته – کۀ اثر ئې نۀ ؤ نو د اسټېبلشمنټ لۀ خوا به د دې نعرې مخه نیولو د پاره د څلور لکهه فوجیانو انتخابي عمل کښې ډیوټي نۀ لګېده، اربونه به د انتخاباتو پۀ عمل non-auditble نۀ لګولے کېدل او دومره اوږد الېکشن انجینئیرنګ به نۀ کېدو. د اسمبلۍ د ډپټي سپیکر پۀ حقله کښې د شپږ پنځوس زره جعلي ووټونو د کنفرمېشن نه پس د کال 2018 پۀ الېکشن چې اصل کښې سلېکشن ؤ، د ټول اپوزیشن اعتراضات

د افغانو ښځو پۀ اړه لۀ ډېر پخوا راهسې تر ټولو ستره اندېښنه دا ده چې دوي لۀ خپلو لومړنیو حقونو بې برخې دي. پۀ لومړنیو حقونو کښې پر پېدائش لۀ خفګانه واخله تر جبري نکاح او د تعلیم د حق نه محرومیت پورې ټولې ناخوالې راځي. دا برخه د یوۀ حقیقت په توګه منل پۀ کار دي چې افغانې ښځې اوس هم پۀ ډېرو ځایونو کښې لۀ خپلو لومړنیو حقونو محرومې دي، پۀ دې اړه لا هم ډېر کار او ډېرې مبارزې ته اړتیا ده. خو دې ته هم کتل پۀ کار دي چې پښتنې ښځې د کورنیو اقتصاد نه واخله، د ملکونو پۀ اقتصاد کښې څۀ ونډه لرلې

ښځې هم زړونه لري زړۀ کښې خواهشات لري سر کښی مازغۀ لري، مزغو کښې احساسات لري یو دې تعلیم نه کړې محرومې د ړوندو پۀ مثال بل دې بندي کړې پۀ کورونو کښې د غلو پۀ مثال الف جانه خټکه تر دې دمه به پۀ اوړو کښې د مالګې پۀ حېث پښتون قام کښې یو څو تنانو ته پته وي چې الف جان خټکه د خپل وخت د خدائي خدمتګار تحریک یوه تکړه مبارزه قام پرسته مېرمن وه. الف جان خټکه پۀ کال نولس سوه اتۀ ویشتم ١٩٢٨ کښې د کرک ضلعې پۀ احمدي بانډه کښې زېږېدلې وه. پۀ هاغه وخت کښې چې د نارینو د تعلیم شرح هم ډېره

باچا خان پۀ يو پېغام کښې پۀ مارچ 1948ز کښې فرمائيلي )دا پېغام هغوي د پاکستان دستور ساز اسمبلۍ ته ورکوي( – پۀ ما دا الزام لګولے شي چې زۀ او زما جماعت د پاکستان دښمنان دي – زما ديانتدارانه رايې دا وه چې هندوستان دې تقسيم نۀ شي، خو اوس چې دا تقسيم شوے دے نو د دې سره متعلق تنازعه ختمه شوه. مونږ د پېرنګي پۀ شان د طاقتور قوم مقابله کړې ده. د پېرنګيانو حکومت يو خارجي حکومت ؤ خو اوس د مسلمانانو خپل حکومت جوړ شوے دے؛ ما د پاکستان حکومت ته بيا بيا ووئيل چې مونږ تا سو له د حکومت کولو پوره پوره موقع

د ادب او شاعرۍ سره زما د تعلق او تړون څۀ کم دېرش کاله به برابرېږي. زما د دې سفر د ابتداء یوه روحاني مشره خداے بخښلې سیده بشريٰ بېګم وه چې پۀ ادبي دنیا کښې د “س ب ب” پۀ نامه خپله یوه ځانګړې پېژندګلو لري – خو دې سره سره یو نوم به مې ډېر زیات اورېدو او پۀ ډېرو درسي او نورو کتابونو کښې مې د هغې یو پرله پسې ذکر اورېدو – الف جانه خټکه – دغه وخت کښې کۀ هر څو د دې دواړو تر څنګه محترمه زېتون بانو، فوزیه انجم او سلمٰي شاهین هسې لیکوالې د خپلو رڼاګانو سره موجودې وې خو د الف

هستي یو ښکلی ګل دی او ښځه ئې عطر پۀ افغانستان کښې چې د )انسان( حقونه تضمین نۀ شي، د )ښځو( حقونه به و نۀ پېژندل شي. ستونزه دا ده چې مونږ خدای مۀ کړه، ښځې لۀ انسانیته ویستلې دي او تر انسانیته بهر ئې د حقونو لپاره د شعارونو چغې وهو. د مصري ډاکتر )سینوهه( د ژوند بهیر یوې ښځې بدل کړ. څلور زره کاله پخوا سینوهه یو لوی کتاب ولیکلو. پۀ کتاب کښې ئې ډېرې خبرې وکړې؛ هڅه ئې وکړه چې ځان لۀ ښځې څخه پټ کړي. کوشش ئې کړی چې ښځه هېره کړي، لۀ خپل کتابه ئې وشړي بلکې لۀ خپل ژونده ئې وباسي، خو پۀ پای

د پښتو انقلابي شاعره او د ازادۍ د غورځنګ ستره مبارزه او د فخرِ افغان باچا خان د کاروان خدائي خدمتګار تحريک فعاله نومياله قام پرسته ليکواله محترمه الف جانه خټکه پۀ بنيادي توګه د صوبه خېبر پښتونخوا د سوېلې ضلعې کرک پۀ يو کلي احمدي بانډه کښې د خداے بخښلي غني شاه صاحب کره زېږېدلې وه. د مرحومې د زېږون نېټې مختلفې ليکلې شوې دي چې پۀ هغو کښې ستر محقق محترم همېش خليل پۀ خپل مشهور تاليف “د قلم خاوندان” پۀ مخ نمبر 143 د دې د زېږون نېټه اتۀ ویشتمه فروري 1929ز ليکلې ده او هم د همېش خليل صاحب پۀ يو بل تاليف “پښتانۀ ليکوال” مخ

    ښاغلي اصغر خان اڅکزي کابل کښې پۀ افغان امن کنفرانس کښې ګډون نه پس کوئټه کښې د کلتوري ورځ نمانځنې غونډې ته دا وېنا کړې ده – د کلتور د ورځې پۀ اړه د خبرو ترڅ کښې د پښتنو مجموعي حالات او افغانستان کښې د روان امن پراسس پۀ اړه د هغۀ خبرې د پام وړ دي – مونږ ئې د “پښتون” لوستونکو ته پۀ لیکلې بڼه وړاندې کوو. ….. )د پښتنو کلتور وخت لۀ سره ډېر مهذب او د روایاتو امین ؤ.( چې کله د اسلام د تبلیغاتو دوي ته ښونه وشوه، دوي وې چې دا خو مخکښې نه هر څۀ مونږ کوو – د سپین ږیري