مونږ هیله کوله چې د پښتو ادب یوه مجموعي خاکه به د استقلال د سلمې کلیزې پۀ ویاړ د ‘پښتون’ دې ځانګړې ګڼه کښې خوندي کړې شو خو دغه هیله د یو څۀ ناوړتیا یا نیمګړتیا لۀ امله نیمه خوا پاتې شوه. بیا هم د استاد اسیر منګل منندویه یو چې پۀ لږ وخت کښې ئې مونږ ته دا سیند لپه کښې راکړو – 2017ز او دې نه پس دې دوو کلونه د یو لوے فکري او فني بدلون ښکالو ځان سره راوړې. دې موده کښې د پښتو فکشن ته ځانګړې پاملرنه شوې ده. زمونږ ښاغلي سمیع الدین ارمان بیخي د یو تحریک پۀ بڼه د پښتو

    د استا اولسن پۀ باور پۀ افغانستان کښې تر نولسمې پېړۍ پورې پښتونولي د دولت ايديولوژيک بنسټ جوړولو خو دا د دې معنٰي نۀ لري چې د پښتونولۍ کود يا کدکس د ټولنې ايديولوژيک لارښود ؤ. د نوموړي پۀ باور سره افغان ټولنه يوه غېر متجانس او وېشل شوې ده نو لۀ دې کبله اسلام لۀ دې دريځ څخه د کلونو را پۀ دې خوا يو منل شوى او د ټولو لپاره د وحدت او يو والي فکتور پاتې شوى دى. دا ځکه چې اسلام نۀ يواځې د ټولنې د حقوقي او اخلاقي اصولو بنسټ جوړوي چې د قبيلوي قوانينو او دودونو ورسره ځان عيارکړى دى. پۀ واقعيت

افغانستان کښې انتخابات تر سره شول. دا هغه بختوره ورځ وه چې د دې سپېره کولو د پاره لارې ستړې کړې شوې. کله د مؤقت حکومت جوړولو وړاندیزونه، کله د طالبانو سره شوو مذاکراتو کښې د دې د ځنډولو شرطونه او کله د بمي چاودنو لۀ لارې اولسونه ډارول – خو بیا هم  پۀ افغانستان کښې انتخابات تر سره شول؛ افغانانو د استعماريت، بلواکۍ او ترهګرۍ خلاف خپل شريک او يواځيني کانديد “خپلواک افغانستان” ته رايه ورکړه. افغان اولس پۀ انتخابي کمپاین کښې پرانستې او پراخه برخه واخسته. کاندیدان هغو سیمو ته هم کمپاین ته لاړل چې د “ټیویګانو” )میډیا( لرونکو ګاونډیانو به سقوط شوې سیمې بللې او ښودلې. پروسکال

دې حقیقت نه به څوک هم مخ وانۀ ړوي چې پۀ نړۍ کښې د مادي او غېر مادي پرمختګ د پاره د جنګونو منځ نه وړل تر هر څۀ وړومبے ګام وي. د جنګي اقتصاد او جنګیالي رویو مخنیوي د پاره د سولې، امن او عدم تشدد بیانیه مخ پۀ وړاندې بوتلل او دې د پاره کار کول تر هر څۀ وړومبۍ ذمه واري وي. پۀ ملک کښې د مېشته قامیتونو د مسئلو ادراک، د هغوي پۀ وسیلو د هغوي حق تسلیمول او فېصله سازۍ کښې د هغوي شرکت یقیني کول د ریاست بنیادي ذمه واري وي – دا خبره پۀ ډاګه ده چې پاکستان کښې د مېشته قامیتونو د

جون 2019ز پښتون سټوډنټس فیډرېشن د عوامي نیشنل ګوند یو ذیلي تنظیم دے؛ دا ځان له یو خپل ائین، منشور او تګلاره لري. پۀ دغه تناظر کښې پېښور پوهنتون خپل ائیني وخت سر ته رسولے ؤ چې د هغې پۀ نتیجه کښې د پېښور پوهنتون تنظیم تحلیل کړے شو او د نوې کابینې د رغوڼې د پاره پۀ یو کم دېرشم مارچ 2019 ارګنائزنګ کمېټي وټاکلې شوه. د ارګنائزنګ کمیېۍ چئیرمېن د پښتو څانګې د PHD سکالر طـارق پښتون يار وټاکلے شو او سترسکتر میا صدیق – دې نه علاوه درې ممبران فهیم وزیر، علي يوسفزے او د اسلامک سنټر نه عدنان یوسفزے هم منتخب شو. پۀ دېرشم مارچ د

طائب او سلېمان د غورم زامن او د وړسبون نمسي وو. د طائب او سلېمان قبیلې ته خلق ‘طائب خېل’ وائي. پۀ خپلو منځ کښې د بې اتفاقۍ د انتها لۀ وجې د طائب او سلېمان اولاد سره ګډ وډ پروت دے. د طائب او سلېمان اولاد پۀ بېټنو کښې فقیره کورنۍ ده. د تعداد نه ډېر کم دي نو ځکه مغلوب راغلي دي. د سلېمان درې زامن مانئ، اسلام دین او ګل دین وو. د مانئ او ګل دین هېڅ پته نشته، البته د اسلام دین پۀ حقله ځینې بوډاګان وائي چې تۀ ته یو ښۀ سړي د مچي او ګلي )د بیماریو نامې دي( برخه ورکړه نو ورته

خدائي ختدمګار شېخ رحيم الله کلے: کوزه لاچۍ )لاچي پايان( ضلع: کوهاټ د زېږون کال: 1910ز د مړينې نېټه: اتلسم کتوبر، 1982ز تعليم: ابتدائي سکول زدکړه ئې کړې وه. پۀ اردو، پښتو او فارسۍ کښې ئې ليک لوست کولے شو. تحرير ئې ډېر خوش خط ؤ. پېشه: حکمت – پۀ لاچۍ بازار کښې ئې د پنساري دکان ؤ. سياسي وابستګي: خدائي خدمتګار تحريک لاچۍ کښې سياسي ملګري: ارواښاد مير ولي نيکۀ، باد شاه ګل )اول) چې نامتو شاعر هم ؤ، ارواښاد عبدالرحمان، شېخ عثمان د بانډه فتح خان. د هندوستاند وېش نه وړاندي درې ځل پۀ 1930ز، 1935 او 1942 کښې او د وېش نه پس 1960ز کښې د خپلو

احمد سلیم، ‘انگریز راج اور پشتون سیاست’، ۱۹۹۷، د څلورم څپرکي څخه ژباړه د قصه خوانۍ بازار 1930-40ز نه وروستو او “هندوستان پرېږدئ تحريک” 1942ز نه مخکښې لسيزې جائزه مونږ د سر جاج کننګهم او سکندر مرزا د بيانونو پۀ رڼا کښې اخستې ده. پۀ دې باره کښې پۀ خپله د باچاخان څۀ نظر ؤ او هغوي پۀ دې دوران کښې د صوبې سياسي ژوند ته پۀ څۀ نظر کتل، پۀ دې باب کښې به مونږ پۀ دې رڼا غورځوو. د 1930ز د قتل عام نه څو ګېنټې مخکښې باچا خان او د هغۀ څو ملګري ګرفتار شوي وو. د چارسدې د حوالات نه هغوي د مردان جېل ته ورسولے

د ښاغلي اکبر سیال لیکنه ‘پۀ پښتو ادبیاتو کښې د تهذیب او تمدن نه د بېزارۍ بېلګې او شهادتونه’ مونږ د یو لنډي نوټ سره خپره کړې وه. هغه نوټ کښې مونږ پۀ لوستونکو سپارښتنه کړې وه چې ‘دغه پورته لیکنه یو ځل بیا د کلتوري تړون، cultural relativism او شعري پس منظر د شعور سره ولولي. د ښاغلي اکبر سیال دغه لیکنه د تهذیب او تمدن پۀ اړه د ارتقاء تمنا زېږوي او یو خوندور بحث ته لار پرانیزي’ – اوس چې دا لیکنه راغله )هسې راغلې خو هم فرورۍ کښې وه خو لۀ بده مرغه لۀ چاپه ځنډېدلې وه(، مونږ ورسره هم د هاغه نوټ سپارښتنه کوو. د

د سائل صاحب پۀ حقله زما او د صاحب شاه صابر قصه هو به هو يو شان ده. اول به د صاحب شاه صابر دا واقعه بيان کړم چې وائي: ‘ياد مې نۀ شي چې دغه کوم کال ؤ او د څۀ ورځ وه خو يو ماښام پۀ کلي کښې شور شو چې ښکته چم کښې مشاعره ده. د راڼیزۍ ادبي ټولنې لۀ خوا زمونږ د کلي ښاغلي ګل محمد صابر را جوړه کړې وه. مشاعره روانه وه، مشران پۀ کټونو کښې ناست وو او کشرانو پۀ زمکه درۍ خوره کړې وه. ما د خپلو همځولو پۀ څنګ کښې پۀ درۍ ځاے ونيو. رنګ رنګ شاعرانو خپل کلامونه واورول. ناستوخلقو

@SulaimanUsafzay د پي اېس اېف پېښور پوهنتون د تنظيم ارګنائزنګ عمل پۀ يو مياشت کښې سر ته ورسېدو. دې دوران کښې پۀ پېښور پوهنتون کښې پۀ مختلفو ځايونو کښې د ممبر سازۍ کېمپونه ولګېدل چې پکښې د يو زر نه زياته ممبر سازي وشوه. د ممبر سازۍ عمل پوره کېدو نه وروسته د تنظيمي عهدو د پاره درخواستونه وغوښتلے شول او د کابینې جوړښت د پاره نېټه اعلان شوه. د مۍ مياشتې پۀ دوېمه نېټه د پښتون سټوډنټس فيډرېشن پېښور پوهنتون مجلس عاملې انتخابي غونډه د ارګنائزنګ کمېټۍ د چئيرمين طارق پښتونيار پۀ صدارت کښې راوبللې شوه چې پکښې صوبائي صدر وسيم خټک او جنرل سېکرټري عثمان شاه سره سره