هېر شوے ورک شوے سرتېري(زړور خان بابا)—خورشېد انور
په تاريخ کښې داسې شته چې نۀ يواځې د ملتونو سرلوړي ګنړلے کېږي بلکې د قربانۍ غېرت او ملي شعور لوړي بيلګې دي د ۱۹۳۰ کال د مۍ ۲۸ نېټه د مردان ټکر کلي کښې يوه داسې ورځ وه چې د فېرنګې استعمار په ضد د پښتون اولس پاڅون ئې نړۍ ته اوښودو، د پېښور […]
د شانګلې سالار، نېشنلے سالار—فرحت عباس
ورک هغه چې نۀ ئې نوم نۀ ئې نخښان وي تل تر تله پۀ ښۀ نوم پائي ښاغلي د کال 1969ز زمانه ده۔ اوسنۍ ضلع سوات، کوهستان، شانګله او بونېر د رياست سوات برخه دي۔ پۀ رياست سوات باندې د والي سوات باچاهي ده۔ پاکستان جوړ شوے دے خو رياست سوات ځان له بيل حيثيت […]
د افغانستان په سیاست او ټولنه کې د موسیقۍ رول د جان بېلي د نظرونو یوه تنقیدي څېړنه–عابد ايسپزے
موسیقي په افغانستان کې هېڅکله یوازې د تفریح یوه وسیله نه وه، بلکې د سیاست، ایډیالوژۍ او کلتوري هویت سره یې ژور تړاو درلود. پروفېسر جان بېلي په خپل کتاب War, Exile and the Music of Afghanistan: The Ethnographer’s Tale (۲۰۱۷) کې ښيي چې څنګه د بېلابېلو واکمنیو او ایډیالوژیو پر مهال د افغانستان د […]
ټرانس جنډر(يوه جدلياتي مطالعه)—نبیل خان
د ټرانس جنډر مسله د حقيقت يو جز دے او د علم اطلاق چې د مادي رښتياو په کوم جز هم کېږي نو دا خپل څۀ اصول او قوانين لري او دا قوانين بيا خپل قطعي مقولې لري او دا مقولې هغه عمومي تصورات وي چې د فطرت په هره برخه لاګو کېږي او د […]
د کالاباغ ډېم منصوبه تحقيقي او تنقيدي جائزه—اکبرهوتي اېډوکيټ
د کالاباغ ډېم منصوبه چې د پاکستان د تاريخ انتهائي متنازعه منصوبه ده۔ د دې منصوبې دوه بنيادي وجوهات مخې ته راځي۔ يو سياسي وجوه او بل تکنيکي وجه ۔ په سياسي حواله په پاکستاني وفاق کښې دري يونټه د دې خلاف دي او يو يونټ يعني پنجاب د دې په حق کښې دے۔ د […]
ایا نړیوال امن ممکن دی؟(دوېمه برخه)-امير ايسپزے
په تېر مضمون کښې ما دې مهمې نکتې اړخ ته اشاره کړې وه کۀ چرې هم د امریکې او د روس تر مینځ امنیتي تړون وشو نو دغه به د نړۍ تر ټولو لويه کمپني Black Rock ته لوے نقصان ورسوي او هغه داسې چې تر دې دمه دغه کمپنۍ په یوکراین کښې په سلګونو […]
اداريه—اکتوبر 2025
” ګل چاهت ډېرو پۀ صفا صفا ټکو کښې وئيلي دي🙁دله ګانو، بېغرتو هغه چې څوک درله بچيان وژني، بمونه درباندې غورځوي، قتلوي مو د هغې خلاف خو يو ورځ راونوتۍ تاسو صرف مونږ اجړګانو ته بېدار يې ۔کۀ اولسان يې نو هم مونږ ته معلوم ئې او کۀ پوليسان دي نو هم مونږ دي […]
مونږ ته چرته د بل سقراط ضرورت دے(ډاکټر مبارک علي)—مترجم: اظهر خټک
مونږ اکثر د دې غوښتنې څرګندونه کوو چې مونږ کښې بيا چرته څوک محمد بن قاسم، محمود غزنوي او محمد غوري پېدا شي ۔ چې د سلطنت خورېدو سره زمونږ يو والے بيا د سره قايم شي ۔ د دې څرګندونې پۀ شاليد کښې زمونږ د تاريخ هغه نظريه ده چې پۀ هغې کښې ګټونکې […]
څلورم پیر (خاکه)—سېد ارمان باچا
ما ته پته نشته چې پښتو ادب کښې دَ پیرۍ مریدۍ دود دستور چا شروع کړے اؤ دَ کله نه…خو دې بدعت یؤ داسې شکل اختیار کړے چې لکه دَ کرونا یؤ نه بل ته په تېزۍ لګي.دوه نیم یا زیات نه زیات درې تنان چې ئې وه پېژنی نو سړے ځان نه خُد ساخته […]
ايا اسفنديار ولي خان پښتانۀ خرڅ کړي حقيقت کۀ تورونه؟—شمس جاوېد مومند
په رهبر تحريک اسفنديار ولي خان باندې له تېرو 15 کلونو راهسې مسلسل د “پښتنو خرڅولو” تور لګېږي. خو تر اوسه پورې د دې تور پۀ اړه نه کوم ثبوت وړاندې شوے او نۀ کوم دليل ۔ اصلي پوښتنه دا ده کۀ رښتيا سودا شوې وي، نو دا سودا ئې چاسره کړې ده؟ او که […]