افغانستان کښې رامخې ته شوې تازه کشالې باندې کۀ پۀ ملک کښې د کوم سياسي يا مذهبي ګوند واضح، څرګند، ښکاره او سپين صفا دريځ دے نو هغه يوازې عوامي نېشنل ګوند دے. هم دغه شان کۀ يو سياسي جماعت پۀ افغانستان کښې صرف او صرف د امن او سياسي حل لټولو خبره کوي نو هغه هم يوازې عوامي نېشنل ګوند دے. مونږ ګورو چې څنګه يو شمېر ملکونه پۀ انتظار کښې دي او د حالاتو مخ ته ګوري هم دغه شان پۀ ملک کښې ټول سياسي جماعتونه سېوا د عوامي نېشنل ګوند نه، لا تر اوسه د حالاتو د اړخ پۀ طمع دي او څوک هم سپينه او صفا خبره نۀ کوي. ځنې خو داسې سياسي او مذهبي ګوندونه هم شته چې اول ئې يو څۀ وئيل او اوس بل څۀ وائي، اول ئې يو دريځ ؤ او اوس ئې د بل دريځ لکۍ راټينګه کړې ده. يو داسې مذهبي ګوند هم شته چې اول ئې د جهاد مرسته ښۀ پۀ ډاډ او جار کوله، بيا ئې “وفرمائيل” چې زمونږ دغه جهاديانو سره هېڅ تعلق نشته او بيا ئې پۀ دې وروستو لنډو ورځو کښې دا هم د کرېډت اخستو نعره ولګوله چې پۀ مدرسو کښې ئې د جهادي سوچ مخنيوے کړے دے. کۀ څوک لږ هم عقل لري، کتل کولے شي او خپل دماغ او ذهن پۀ کار راولي نو پوهېدے شي چې دا خلک، دا ګوندونه او سياسي مذهبي ډلې د اسلام سپېځلے نامه او د جهاد مقدسه جذبه د خپلو مفاداتو او ګټو لپاره استعمالوي. د کابل سقوط نه پس خو ځنې مشرانو طالبانو ته د مبارکۍ خطونه هم ولېږل. ځنې ګوندونو دلته د مبارکۍ بېنرې هم ولګولې او ډېرو پۀ کښې د خوشالۍ څرګندونې وکړې. صرف يو عوامي نېشنل ګوند دے چي مخکښې ئې کوم نظر او دريځ ؤ هغه ئې اوس هم دے، مخکښې ئې هم د امن پلويتوب کولو او اوس هم پۀ امن ټينګار کوي، مخکښې ئې هم د سياسي حل او سياسي هواري خبره کوله او اوس هم د سياسي خبرو اترو لۀ لارې د مسئلې او کشالې هوارے غواړي. مخکښې ئې هم دا وئيل چې څۀ هم وي بايد د افغان اولس پۀ خوښه وشي او اوس هم پۀ هغه لار دے چې بايد هره پرېکړه د افغانانو د مرضۍ او منشا مطابق وي. مخکښې هم عوامي نېشنل ګوند د ټوپک خلاف ؤ او اوس هم د ټوپک پر ضد ولاړ دے. مخکښې ئې هم پۀ نړۍ د امن لپاره زور اچولو او اوس پۀ نړۍ د امن غږ کوي. مخکښې ئې هم پۀ ګاونډي هېوادونو د مثبت او کوټلي کردار لوبولو سپارښتنه کوله او اوس هم پۀ دغې نکته دے. کۀ يو خوا عوامي نېشنل ګوند د خپل سپين سپېځلي دريځ سره پۀ ميدان ولاړ دے او د ګاونډي هېواد روښانه مستقبل غواړي نو بلخوا داسې سياسي او مذهبي ګوندونه دي چې ټوله ګټه ئې پۀ جنګ کښې ده او ځکه هم د جنګ خبره کوي او فساد ته هوا ورکوي. د عوامي نېشنل ګوند د مشرانو دا دريځ د اوس نه نۀ دے بلکې دا پۀ تاريخي حقيقتونو اډانه دے. څلوېښت کاله مخکښې چې کله پۀ افغانستان کښې د اور جنګ ته لمنې وهلې کېدې او د خلکو پۀ خلو کښې ډالرو ته لاړې راغلې وې نو باچاخان او ولي خان به چغې وهلې چې دا جهاد نۀ دے بلکې فساد دے، دا به ئې وئيل چې دا د اسلام جنګ نه بلکې د روس او امريکې جنګ دے خو خلک خو جذباتي وو نو الټه ئې پۀ دغه هستيو د کفر فتوې او د غدارۍ تورونه پورې کول. بيا وروستو وخت ثابته کړه چې د دغه مشرانو دريځ او خبرې څومره سمې وې خو بيا جنګ خپل کار کړے ؤ او د پولې دواړو خواؤ ته تباهۍ شوې وې. نن کۀ عوامي نېشنل ګوند د امن پۀ خبره ټينګار کوي نو هسې نۀ کوي بلک تجربه دا وائي چې کۀ نن لږ شان خپلو مفاداتو ته زړۀ څوک ښۀ کړي خو ولې وروستو تباهي ډېره زياته وي او ټول زيان او نقصان ئې صرف پښتون ته رسي. کور د پښتون لوټ کېږي، لۀ کوره بې دره کېږي پښتون، اقتصاد د پښتون خرابېږي او پۀ تعليم او صحت هم د پښتون اثر پرېوځي.
کۀ نن مونږ وګورو نو عوامي نېشنل ګوند د خپل دريځ سره اوښکې سينه پۀ مېدان ولاړ دے. د ګوند مرکزي سينئير نائب صدر امير حېدر خان هوتي نه تر مرکزي سېکرټري جنرل ميا افتخار حسېن پوري، صوبائي صدر اېمل ولي خان نه تر سردار حسېن بابک پورې او هر لوے وړوکي کارکن ټول د امن، سياسي حل او ثبات خبره کوي. حېدر خان هوتي هر ځاے ښۀ پۀ جار دا من خبره کوي او صفا وائي چې پۀ افغانستان کښې د کومې خاص ډلې، شخص يا ګوند نۀ پره جنبه کوو او نۀ مخالفت ځکه چې مونږ سياسي حل غواړو. مرکزي سينئير نائب صدر وائي چې پۀ افغانستان کښې دوباره جنګ د يوې مسئلې هم حل نۀ دے. وائي کۀ افغانستان هم داسې د جنګ پۀ خولۀ کښې پرېښودے شو نو څلوېښت کالو کښې هم نۀ خو مسئله حل کېدې شي او نۀ امن راتلے شي. هوتي صېب پۀ دې خبره هم زور راوړي چې پاکستان او افغانستان دې دواړه د يو بل سره مرسته وکړي. هوتي صېب وائي کۀ خداے مۀ کړه يو ځل بيا د جنګ اور تودېږي نو زمونږ بچي به هم ترې محفوظ نۀ وي. دوي وائي چې خلکو له پکار دي چې زمونږ د مشرانو پۀ خبرو عمل وکړي او پردے جنګ خپل کور ته راو نۀ ړي.
هم دغۀ شان ميا افتخار حسېن وائي چې د افغان کشالې يواځينې حل صرف او صرف مذاکرات دي. ميا صېب پۀ نړيوال قوتونو روس، چين، امريکه او دغه شان پۀ ګاونډي هېوادونو لکه پاکستان، ايران او ورسره پۀ ترکي هم غږ کوي چې د امن پۀ لړ کښې خپل مثبت رول ولوبوي. دوي دا هم زياتوي چې د افغان قوم د پرامن مستقل ټول انحصار د دوحه مذاکرات پۀ کاميابۍ کښې پټ دے. ميا صېب وائي چې مونږ د باچاخان د عدم تشدد پۀ فلسفه کلک ولاړ خلک يو او د امن د ټينګښت لپاره به د يوې قربانۍ نه ډډه نۀ کوو. وائي چې د افغانستان امن د ټولې سيمې د امن ضمانت دے.
صوبائي صدر اېمل ولي خان د افغان صورتحال پۀ اړه وائي چې بايد پاکستان پۀ دې لړ کښې خپله تګلاره واضحه کړي. دا هم وائي چې لا تر اوسه ګامونه سنجيده نۀ دي. اېمل ولي خان وائي چې پۀ هر صورت به د ترهګرۍ مخالفت، د پرامنه ګامونو مرسته کوو. زياتوي چې د ټوپک پۀ زور به د اولس د تابع کولو هم مخالفت کوي او پۀ زور د اولس د نمائندګۍ ختمولو هم خلاف يو. اېمل ولي خان وائي چې هغه خلک منافق دي چې پۀ پاکستان کښې جمهوري نظام غواړي او پۀ افغانستان کښې امارات اسلامي غواړي. صوبائي صدر پۀ ټوله نړۍ غږ کوي چې بايد پۀ افغانستان کښې د امن لپاره خپل کلک او مثبت رول ولوبوي. دا هم وائي چې پۀ هېڅ يو حال او صورت کښې هم جنګ د مسئلې حل نۀ دے. اېمل ولي خان پۀ پښتون قام هم غږ کوي او وائي چې دوي له به د خپل پردي فرق کول وي، دوي له به پۀ دې ځان پوهه کول وي چې څوک د دوي خېرخواه دے او څوک ئې دښمن دے. اېمل خان وائي چې نن حالاتو واضحه کړه چې څوک پښتانۀ د خونرېزۍ څخه بچ کول غواړي او څوک ئې ورغوځول غواړي. دوي وائي چې د عوامي نېشنل ګوند پۀ افغانستان کښې خپل پردے او خوښه ناخوښه نشته، مونږ غواړو چې خونرېزي نه او امن راشي. اېمل ولي خان دا هم واضحه کړه چې پارټي به هغه څۀ کوي او د هغه ګام مرسته کوي کوم چې د اولس خوښ وي. اېمل خان سوال پورته کوي چې هم دا څۀ کول وو نو بيا ولې دومره خونرېزي وشوه، ولې دومره د بې ګناه خلکو وينه توې شوه. وائي چې کۀ حالات هر څنګه وي خو خپله بيانيه، نظر او دريځ نۀ پرېږدو. دا هم وائي چې پۀ دې هم خوشاله يو چي د افغانانو وينه توې نۀ شوه خو دا هم وائي چې مسئلې او کشالې اوس هم شته. د مسئلو د هواري لپاره پۀ مذاکراتو، خبرو اترو او سياسي حل زور راوړي. اېمل ولي خان دا هم ټينګار کوي چې هره فېصله بايد د افغان اولس پۀ خوښه سره وشي او د ټوپک پۀ زور کار کولو نه دې ډډه وکړې شي.
هم دغه شان صوبائي عمومي سېکتر سردار حسېن بابک هم پۀ امن زور راوړي او وائي چې بايد هر ګام د افغان اولس پۀ خوښه واخستے شي او د وينې تويولو نه ډډه وکړې شي. د بابک صېب هر بيان او هر ټويټ د امن يوه چغه او نعره ده. بابک صېب پۀ هر فورم صرف او صرف د امن خبره کوي او غواړي چې د امن غږ ټول خلک او ټوله نړۍ بدرګه کړي.
هم دغه شان کۀ وګورو نو د پارټۍ هر مشر او کارکن د امن خبره کوي. ګوند د امن خبره د ماضي د ثبوتونو سره کوي او پۀ دليل سره وائي چې جنګ د يوې خبرې هم حل نۀ دے او نۀ چا تر اوسه پۀ جنګ کښې ګټه کړې ده. د ګوند دريځ بېخي څرګنده، واضحه، ښکاره، جاري ډاګي او سپين صفا دے چې پۀ هر قيمت چې وي خو بايد امن ته دوام ورکړے شي، مذاکرات دې وشي، د مسئلې دې سياسي حل راوويستے شي او پۀ هر صورت دې د جنګ څخه ډډه وکړې شي. د افغان د مستقبل فېصله دې د افغان اولس د خوښې، مرضۍ او منشا مطابق وشي او نړيوال قوتونه بايد مثبت کردار ادا کړي. عوامي نېشنل ګوند پۀ افغان کشاله کښې د کوم شخص سره نه بلکې د امن، امن او صرف امن سره ولاړ دے او هم دا ئې وياړ دے.
