چین او د افغانستان پنډورا بکس
افغانستان چې د نولسمې پېړۍ پۀ اواخرو او شلمې پېړۍ کښې به ئې د ‘بفر زون’ پۀ توګه د امپراطوریو او ریاستونو ترمېنځ د شخړو مخنیوي کوله، څلور لسیزو راهسې پۀ خپله د پراکسي جګړو ډګر جوړ شوے دےـ تاریخي توګه افغانستان ټوټې ټوټې کولو لۀ لارې د افغانستان کوم ساخت چې اېنګلو- رشین […]
فولادي ښځه: د خان لالا چمو نه تر مور بي بي – اوېس کمال
د برطانوي هند تقسیم کېدو نه پس باچا خان بابا د مسلم لیګي حکومت مرکزیت لرونکې غېر جمهوري پروسې پرضد د خان شهید، جي اېم سید، عبدالمجید سندي او خپلو نورو همفکره ملګرو سره لیدل کتل وکړل، د مسلم لیګي حکومت جبر خلاف پۀ یو پلېټ فارم راغونډ شول او پۀ اتم مارچ ۱۹۴۸ باچا […]
مذهبي سخت دريځي؛ د نظرياتي رياست جبر پېداوار – اوېس کمال
پۀ تاریخي توګه زموږ ټولنه کښې مذهبي تحریکونه، مذهبي پېچلتیا پۀ شدت سره راڅرګندولو کښې پېرنګي راتګ یو مهم کردار لوبولے دے، پېرنګي دلته راتلو سره دا ګڼل چې څنګه پۀ اروپا کښې سیکولرزم لۀ لارې مذهب د ریاست چارو نه بېل کړے شو نو همداسې پۀ هند کښې مونږ مذهب د فرد ذاتي ساحې […]
سل کلن تحريک: “سره جنډه به پۀ دې لار د ارتقا راوړمه” – اوېس کمال
مونږ کۀ د شلمې پېړۍ پۀ وړومبنۍ دوه لسیزو کښې د باچا خان باباد سماجي، سیاسي شعور د ارتقاء مزل ته وګورو نو د باچا خان بابا شخصیت د بهر نه وارد شوے او روزول شوے شخصیت نۀ ؤ. باچا خان بابا چې کله پۀ کال ۱۸۹۰ کښې وزېږېدو نو هاغه وخت پېرنګي د ډیورنډ […]
نوې ضلعې: د بلېک هول پۀ ولقه کښې – اوېس کمال
پۀ نولسمه پېړۍ کښې چې کله برطانوي استعمار پۀ هند کښې خپل نفوذ ټینګ کړو نو دوي وغوښتل چې هند نۀ یوازې د ګاونډیو قدرتونو څخه، بلکې خپل اروپایي سیالانو څخه هم وساتي. پۀ دې جریان کښې د نولسمې او شلمې پېړۍ پۀ پایله کښې، د مرکزي اسیا لۀ ځنګلونو څخه واخله پۀ جنوب کښې […]
د مورنيو ژبو نړيواله ورځ: ژبه، شناخت او اختيار – اوېس کمال
د یویشتمې فرورۍ ورځ پۀ ټوله نړۍ کښې د مورنیو ژبو د نړیوالې ورځ پۀ توګه لمانځل کېږي، پۀ تاریخي توګه چې کله پۀ کال ۱۹۵۲ء کښې وزیراعظم خواجه ناظم الدین د مسلم لیګ، محمد علي جناح او لیاقت علي خان د اردو ژبې پۀ اړه زوړ موقف پۀ ډهاکه کښې تکرار کړو چې اردو […]
پښتون قامي رېنېسانس: شلمې پېړۍ نه تر یویشتمې پېړۍ پورې مزل – اوېس کمال
سیاست پوهنه کښې مزاحمت، مقاومت د سیاسي اهدافو ترلاسه کولو دپاره پۀ ټولنه کښې د یوې سیاسي ډلې یا ډلو لخوا د ټولنې واکمنې ډلې ته د مخالفت څرګندونه ده. مونږ ته د تاریخ پۀ اوږدو کښې او پۀ خاصه توګه د نولسمې، شلمې او یویشتمې پېړۍ متنوع نظریو سیاست کښې د مزاحمتي تحریکونو ډېرې […]
سیاست، اجتماعیت: د اولس زور د خداے زور دے – اوېس کمال
پاکستان کښې سیاست دومره بدنام کړے شوے چې مونږ اکثر پۀ ټولنه کښې داسې قسمه خبرې اورو “ماسره ډېر سیاست مۀ کوه”، “هغه پلانکے ډېر سیاست باز دے”، “زۀ سیاسي بنده نۀ یم”، “زۀ غېر سیاسي یم”. د دې ټولو جملو کۀ نفس ته مونږ ځېر شو نو دا خبره جوتېږي چې پۀ پاکستان کښې […]
اپوزيشن سياست: پاکستان کښې حکومت مخالف تحريکونه – اوېس کمال
د برطانوي هند پۀ دوو برخو کښې بېلېدو اووۀ لسيزې وشوې خو تراوسه پاکستان د يو معقول اساسي چوکاټ پۀ لټه کښې دے. پۀ تېر درې اويا کاله کښې دلته رنګ رنګ تجربې وشوې خو کله هم چې د حکومتونو اختيارات پۀ مکمله توګه د اسټېبلشمينټ لاس ته راغلي دي نو د هغې خلاف جمهوري […]
ښځې هم زړونه لري زړو کښې خواهشات لري – اوېس کمال
پۀ اوولسم ستمبر افغانستان کښې د ښځینه حقونو پۀ لړ کښې درې کلونو نه روان تحریک ‘زما نوم چرته دے؟’ پۀ نتیجه کښې اولسمشر اشرف غني یو قانوني ترمیم لاسلیک کړو چې له مخه به ئې پۀ افغانستان کښې اوس د ماشوم پۀ زېږون سند (برتهـ سرټېفیکېټ) او پېژندپاڼه (شناختي کارډ) د پلار سره سره […]